Dünya kinematoqrafiyasında "Böyük üçlük" festivalı (Kann, Venesiya, Berlin) və Akademiyanın "Oskar" mükafatı rejissorların sənətkarlıq zirvəsini müəyyən edən ana meyardır. Beynəlxalq festival aləmində və kino akademiyalarında topladıqları ali mükafatların sayına, xüsusi nailiyyətlərinə görə tarixin ən titullu rejissorları müəyyən kateqoriyalar üzrə fərqlənirlər.
"Böyük üçlük" festivallarının baş mükafatçıları
Dünya festival tarixində Kann ("Qızıl Palma Budağı"), Venesiya ("Qızıl Şir") və Berlin ("Qızıl Ayı") festivallarının hər üçündə fərqli filmləri ilə baş mükafata layiq görülərək festival treblini tamamlamış cəmi iki dahi rejissor var: Marqarita pizza
Anri-Jorj Kluzo — 1949-cu ildə "Manon" ("Manon") ilə Venesiyada "Qızıl Şir", 1953-cü ildə "Qorxunun bədəli" ("Le Salaire de la peur") ilə həm Kannesdə "Qızıl Palma Budağı", həm də Berlində "Qızıl Ayı" mükafatını alaraq festival tarixinin ilk trebl müəllifi olub.
Mikelancelo Antonioni — 1961-ci ildə "Gecə" ("La Notte") ilə Berlində "Qızıl Ayı", 1964-cü ildə "Qırmızı səhra" ("Il deserto rosso") ilə Venesiyada "Qızıl Şir" və 1967-ci ildə "Böyütmə" ("Blow-Up") ilə Kannesdə "Qızıl Palma Budağı" qazanıb.
Festivallarda xüsusi mükafat kolleksiyaçıları
Bəzi ustad rejissorlar isə "Böyük üçlük" festivallarının hər üçündə ali və ya əsas kateqoriya mükafatlarını toplayaraq dünya kinosunun ən titullu müəllifləri sırasına daxil olublar:
Cəfər Pənahi — 2000-ci ildə "Dairə" ("Dayereh") filmi ilə Venesiyada "Qızıl Şir", 2015-ci ildə "Taksi" ("Taxi") filmi ilə Berlində "Qızıl Ayı" mükafatını qazanıb. Kannesdə isə "Ağ şar" ("Badkonake sefid") ilə "Qızıl kamera" ("Caméra d'Or"), "Qırmızı qızıl" ("Talaye sorkh") ilə "Müəyyən baxış" ("Un Certain Regard") və "Üç üz" ("Se rokh") ilə "Ən yaxşı ssenari" mükafatlarına layiq görülüb.
Pol Tomas Anderson — "Qayıq" ("Punch-Drunk Love") filmi ilə Kannesdə, "Qan töküləcək" ("There Will Be Blood") filmi ilə Berlində və "Ustad" ("The Master") filmi ilə Venesiyada "Ən yaxşı rejissor" seçilərək bu üçlükdə unikal rejissorluq trebli edib.
Kann festivalının ikiqat baş mükafatçıları
Kann Film Festivalının ən ali mükafatı olan "Qızıl Palma Budağı"nı tarixində yalnız bir neçə ustad rejissor iki dəfə qazanmağı bacarıb:
Alf Sjöberq — "İşkəncə" ("Torment", 1946) və "Fröken Yulie" ("Miss Julie", 1951) filmləri ilə.
Frensis Ford Koppola — "Taktiki gediş" ("The Conversation", 1974) və "Qiyamət indi" ("Apocalypse Now", 1979) filmləri ilə.
Şohey Imamura — "Narayamanın baladası" ("The Ballad of Narayama", 1983) və "Lanqa balığı" ("Unagi", 1997) filmləri ilə.
Emir Kusturitsa — "Atam ezamiyyətdə olarkən" ("When Father Was Away on Business", 1985) və "Yeraltı" ("Underground", 1995) filmləri ilə.
Jan-Pyerr və Lük Darden qardaşları — "Rozetta" ("Rosetta", 1999) və "Uşaq" ("L'Enfant", 2005) filmləri ilə.
Mixael Haneke — "Ağ lent" ("The White Ribbon", 2009) və "Sevgi" ("Amour", 2012) filmləri ilə.
Ken Louç — "Qaydada olmayan külyak" ("The Wind That Shakes the Barley", 2006) və "Mən, Daniel Bleyk" ("I, Daniel Blake", 2016) filmləri ilə.
Ruben Estlund — "Kvadrat" ("The Square", 2017) və "Kədər üçbucağı" ("Triangle of Sadness", 2022) filmləri ilə.
"Oskar" mükafatı rekordçuları
Beynəlxalq kinematoqrafiyanın "Ən yaxşı rejissor" nominasiyası üzrə Amerikan Kino Akademiyasının "Oskar" heykelciyini ən çox qazanan rejissorlar:
Con Ford — "Ən yaxşı rejissor" nominasiyasında 4 dəfə "Oskar" alaraq tarixi rekordu əlində saxlayır: "Məlumatçı" ("The Informer", 1935), "Qəzəb salxımları" ("The Grapes of Wrath", 1940), "Mənim dərəm nə qədər yaşıl idi" ("How Green Was My Valley", 1941) və "Sakit adam" ("The Quiet Man", 1952).
Uilyam Uayler — 3 dəfə "Oskar" sahibi ("Misis Miniver", "Həyatımızın ən gözəl illəri", "Ben-Hur") və 12 nominasiya ilə rekordçu rejissor.
Frank Kapra — 3 dəfə "Oskar" sahibi ("Bir gecədə oldu", "Mister Dids şəhərə köçür", "Sən bunu özünlə apara bilməzsən").
Nazim Hacıyev
Telegram kanalımız
