Dünyanın ən uğurlu sərmayədarlarından biri olan Uorren Baffet (Warren Buffett) investisiya həyatının ilk illərində Bencamin Qremdən (Benjamin Graham) dərs alıb. Qrem tərəfindən öyrədilən 5 təməl prinsip Baffetin investisiya baxışının formalaşmasında mühüm rol oynayıb. Böhranları fürsətə çevirməkdən intizamlı investisiyaya qədər uzanan bu qaydalar bu gün də uzunmüddətli sərmayədarlar üçün yol göstəricisidir.
“Yeni Sabah” bildirir ki, bu gün investisiya aləminin ən tanınmış simalarından biri olan Uorren Baffet sərvətini bir anda qazanmayıb. "Berkshire Hathaway" şirkətinin rəhbəri olan Baffet investisiya həyatına kifayət qədər gənc yaşlarında başlayıb. Hələ 9 yaşında olarkən qəzet paylamaq və "Coca-Cola" satmaqla qazandığı pulla ilk səhmlərini alan Baffet, növbəti illərdə yatırımlara baxış tərzini əsaslı şəkildə dəyişib.
Bu dəyişiklikdə ən böyük amillərdən biri Baffetin tələbəlik illərində tanış olduğu sərmayədar və iqtisadçı Bencamin Qrem olub. Qremin təlimləri Baffetin qısamüddətli qazanc axtarışından uzaqlaşaraq şirkətlərin real dəyərinə və uzunmüddətli böyümə potensialına diqqət yetirməsini təmin edib. Sezar pizza
Qremdən öyrəndiyi və zaman keçdikcə öz investisiya fəlsəfəsinin təməl daşlarına çevirdiyi beş qayda bunlardır:
1. Böhranları alqı-satqı fürsəti olaraq görün
Bazarlarda kəskin düşüşlərin yaşandığı dövrlər sərmayədarların böyük hissəsində qorxuya səbəb ola bilər. Uzunmüddətli investorlar üçün isə bu dövrlər keyfiyyətli şirkətlərin səhmlərini daha aşağı qiymətlərlə almaq imkanı yaradır.
Baffetin illər ərzində tez-tez dilə gətirdiyi "Hər kəs qorxanda siz tamahkar olun" yanaşması da bu düşüncə ilə üst-üstə düşür. Bazarda qorxunun artdığı dövrlərdə şirkətlərin real dəyəri ilə səhm qiyməti arasındakı fərq sərmayədarlar üçün fürsətə çevrilə bilər.
2. Spekulyator yox, sərmayədar olun
Baffetin investisiya yanaşmasındakı ən vacib dəyişikliklərdən biri qısamüddətli qiymət hərəkətlərindən qazanc əldə etməyə çalışmaq əvəzinə, uzunmüddətli investisiyaya yönəlməsi oldu.
Bu yanaşmada məqsəd bir səhmin qısa müddətdə iki qat bahalaşmasını gözləmək deyil; maliyyə strukturu güclü, uğurlu və uzunmüddətli böyümə potensialı olan şirkətlərə şərik olmaqdır.
3. İntizamlı hərəkət edin
Sərvət formalaşdırmağın mühüm şərtlərindən biri də investisiya intizamını qorumaqdır. Bazarlardakı gündəlik dalğalanmalar sərmayədarların qərarlarına təsir edə bilər. Uzunmüddətli investisiya strategiyasında müntəzəm sərmayə qoymaq və müəyyən edilmiş plana sadiq qalmaq vacibdir.
Xüsusilə uzun illərə yayılan investisiya dövrlərində kiçik və müntəzəm yatırımların zamanla böyük qənaətlərə çevrilə biləcəyi hesab olunur.
4. İtki gətirənləri azaldın, qazandıranların yüksəlməsinə şərait yaradın
Uzunmüddətli investisiya etmək alınan hər bir səhmi sonsuzadək əldə saxlamaq demək deyil. Baffetin yanaşmasında sərmayədarlar portfellərindəki şirkətləri müntəzəm olaraq qiymətləndirməli və gözləntiləri qarşılamayan investisiyalarda ehtiyac olduqda qərarı dəyişməlidir.
Bunun müqabilində, uğurlu şirkətlərin böyümə potensialından mümkün qədər uzun müddət faydalanmaq vacibdir. Başqa sözlə, zərər edən yatırımlarda itkini məhdudlaşdırmaq, uğurlu yatırımlarda isə artımın davam etməsinə imkan vermək ana strategiyalardan biridir.
5. Hər zaman bazarda qalın
Beş qayda arasında bəlkə də ən vacibi bazarda uzunmüddətli qala bilməkdir. Çünki heç kim bazarın hansı gün qalxacağını və ya düşəcəyini dəqiq bilə bilməz.
Bu səbəblə sərmayədarların yüksəlişləri əvvəlcədən təxmin edərək bazara girib-çıxmağa çalışması əvəzinə, uzunmüddətli strategiya ilə investisiyada qalması Baffet yanaşmasının mühüm hissəsini təşkil edir.
Bazarlardakı bəzi güclü yüksəlişlər çox qısa müddətdə baş verə bildiyi üçün uzun müddət nəğd pulda gözləyən sərmayədarlar bu imkanları qaçıra bilirlər. Bu da investisiya aləmində tez-tez vurğulanan "bazarın vaxtını tutmaq" əvəzinə "bazarda vaxt keçirmək" yanaşmasının əhəmiyyətini ortaya qoyur.
Uorren Baffetin investisiya fəlsəfəsi təməldə qısamüddətli spekulyasiyadan ziyadə keyfiyyətli şirkətlərə, intizama və uzunmüddətli baxış bucağına söykənir. Böhran dövründə fürsət axtarmaq, emosional qərarlar verməmək və uğurlu yatırımlara zaman tanımaq bu yanaşmanın öndə gələn unsurlarıdır.
Lakin bu prinsiplər hər hansı bir səhmin gələcəkdə mütləq bahalaşacağı mənasına gəlmir. İnvestisiya qərarlarında şirkətlərin maliyyə vəziyyəti, dəyərləndirilməsi, bazar şərtləri və investorun risk profili kimi bir çox amillər birgə qiymətləndirilməlidir.
Cəlalə
Telegram kanalımız
